Skip to content

Pretotyping

Het moet ergens in ’98 geweest zijn. Ik zit na afloop van een whisky proeverij nog een beetje na te nippen en te filosoferen met een vriend.
Ik heb ’t er niks op, zegt hij. Die Betuwelijn gaat er toch echt van komen. Het is maar de vraag of het ooit geld op gaat leveren, en ik betaal dubbel. Behalve mijn belastinggeld betaal ik ook nog een stuk van mijn huis dat minder waard gaat worden, legt hij uit. Hij zou wel eens gelijk kunnen hebben. Als je in Valburg woont, gaat die trein nog net niet door je achtertuin, en da’s voor de waarde van je huis natuurlijk minder…
Maar ja, wat doe je ertegen? Aansluiten bij een actiegroep? Moet je dan wel vrij voor nemen… Kan dat niet anders?
Het duurde niet lang of we hadden de oplossing. Zo simpel: we huren de activisten gewoon in! Is best wat geld waard, en je kunt zelf gewoon blijven werken en bij de kachel zitten…
Maar waar en hoe regel je zoiets? Snel besloten we zelf een uitzendburo voor activisten op te gaan zetten. We onderscheidden 3 types activisten: de reguliere activist voor een goed prijsje, de knokker voor het spektakel en de woordvoerder die keurig standpunten voor de media kan verwoorden. Klinkt goed, toch? We zien zelfs een rol voor een grimeur, omdat anders de woordvoerder wel erg veel opvalt in wekelijkse optredens voor diverse doelen….

Kilnkt als een goed innovatief idee, maar van de uitvoering is (door ons in ieder geval) nooit iets gekomen. Hoe weet je eigenlijk dat een idee voor een nieuw product wel eens een schot in de roos zou kunnen zijn?

Volgens Alberto Savoia is de score van het aantal succesvolle innovaties niet best. Hij beweert dat de meeste nieuwe producten, ook als die goed gemaakt zijn, gedoemd zijn te mislukken. Hij legt in zijn boek ‘Pretotype it’ uit dat het veel belangrijker is de juiste dingen te maken (doing the right it), dan de dingen juist te doen (doing it right).
Hoe doe je dat dan, de juiste dingen ontwikkelen?
Naast (of zelfs in plaats van) de gebruikelijke antwoorden als marktonderzoek, business cases etc., komt Savoia met een mooie pragmatische aanpak: Pretotyping.

Een pretotype is een product dat al ‘bestaat’ voordat het echt ontwikkeld is. Het is een product dat niet echt werkt, maar al wel een goede voorstelling geeft van het uiteindelijke product.
Savoia geeft onder andere het voorbeeld van Palm, waarbij de uitvinder van de PDA een houten plankje met een sticker beplakte en dit als een PDA ging gebruiken. Hij maakte afspraken met collega’s gedurende twee weken, en voerde deze op zijn houten PDA in. Na twee weken had hij voldoende feedback en vertrouwen dat dit product echt de moeite waard was om te gaan ontwikkelen.
Het is een mooie methode om met hele lage kosten een identificatie te doen van een nog niet bestaand product. Zonder zo’n pretotype is het toch lastig om de functie en meerwaarde uit te leggen. Een uitvinder komt nu eenmaal op ideeën die een niet-uitvinder niet zomaar snapt…

Naast het beter kunnen communiceren van wat het nieuwe product precies is, kan met een pretotype ook gesimuleerd worden hoe de uitvinding werkt.
Zo heeft IBM een spraakherkenning programma als pretotype getest bij een grote groep managers. Deze managers zagen de spraakherkenning helemaal zitten en hadden er zeker tienduizenden dollars voor over. Ze mochten een dag met het pretotype testen, waarbij het gesproken woord van de manager supersnel door een typiste (in een andere kamer) op het scherm werd weergegeven. De managers dachten dat de software dit deed, en wisten niets van de typiste.. In een dag testen werd zonder enige programmeer activiteit duidelijk wat de waarde van deze uitvinding was. Zie voor een pleidooi voor Pretotyping en de resultaten van het IBM experiment de film ‘Pretotype it’ van Savoia: http://bit.ly/w5S9uJ

Dit hadden we met ons idee voor het uitzendburo voor activisten ook kunnen doen. Kan nog steeds. Plaats wat wervende teksten op social media en verwijs naar een website die je door je handige neefje in elkaar laat sleutelen. Met weinig kosten krijg je al snel een idee van de marktwaarde. Natuurlijk kun je gewoon opdrachten aannemen als de respons goed is. Savoia is ook pas zijn boek gaan schrijven nadat hij hiervoor voldoende bestellingen op internet had ontvangen….

Advertenties

Onderdelen 2012

Gelukkig, Bert krabbelt weer overeind. Terwijl hij zijn adrenaline even via de luchtwegen laat ontsnappen, zet ik zijn motor weer rechtop. De paar schrammen van Bert zijn een stuk minder pijnlijk dan de aanblik van zijn gehavende Le Mans 1. Na een serieuze slip van een meter of 20 was Bert genoodzaakt af te stappen.
‘Voor de bocht schakelde ik terug en hierbij knapte de koppelingskabel’, legt Bert uit. ‘Vervolgens lukte het niet om hem in zijn vrij te krijgen en een seconde later lig je op je snuit in Noordelijk Finland….’
De schade lijkt gelukkig mee te vallen. Het versnellingspookje is krom, een paar lelijke schrammen, wat kapot plastic en een afgebroken remhendel. Verder rijden wordt helaas toch lastig.
Een poging om de versnellingspook te richten resulteert in nog een gebroken onderdeel. Bert richt zijn aandacht weer even op Onze Lieve Heer. Bijna bij de Noordkaap en nou dit…

Ondertussen heb ik op mijn Garmin ontdekt dat we zo’n 20 km van Kittilä verwijderd zijn, waar ze een K-supermarket hebben. Snel even op de Guzzi website de service pagina opzoeken. Le Mans 1 uit 1978. Even mijn creditcardnummer invoeren en de 3D files van de remhendel en het versnellingspookje heb ik al snel op de smartphone ‘neergeladen’. Een koppelingskabel hebben we natuurlijk zelf al bij ons. Bert stapt bij me achterop; we kunnen op weg naar Kittilä.
In de K-supermarket hebben we de 3D printer snel gevonden. Naast de schoenlapper en de fotoprint automaat zien we onze redder staan.

Dankzij bluetooth staan de files van de benodigde onderdelen al snel klaar om geprint te worden. Met de printer surfen we toch nog even naar de Guzzi site. Ook maar even een knipperlichtglaasje en een kleppendeksel selecteren als we toch bezig zijn…
De printer begint en wij gaan naar de koffiehoek. Een uurtje later gaan we met de nieuwe onderdelen terug naar de motor van Bert!

Toekomstmuziek? Ja en nee. Klopt, ik ben nog niet met Bert naar de Noordkaap gereden, maar dat komt er nog wel van. Dat 3D printen kan echter vandaag al! Nog niet beschikbaar in iedere garage, onderdelenshop, bouwmarkt of supermarkt, maar dat is een kwestie van een beetje geduld.

Zo’n 3D printer waarmee je zelf onderdelen kunt maken, is een fantastische innovatie. Het bestaat al 30 jaar, maar staat nu aan de vooravond om echt door te breken. Voor een paar honderd dollar zijn er al printers die op basis van 3D technische tekeningen een onderdeel kunnen maken. Van horloge radertjes tot 3 meter hoge sculpturen, en op basis van enkelstuks fabricage.
Dit heeft enorme impact. Denk er maar eens over na. Fabrieken die geen voorraad meer hoeven te hebben, geen noodzakelijke serieproductie meer. Niks lage lonen landen, service wordt files verkopen in plaats van kunststof of ijzer. Met een voorraadje granulaat in huis heb je geen koeriers meer nodig die dat onderdeeltje uit Italië moeten komen brengen om je productie weer te kunnen voortzetten. Een personificatie van serieproducten is opeens mogelijk. Onderdelen van al lang niet meer geproduceerde machines (zoals de Le Mans 1 van Bert) zijn overal voorhanden zolang je over de digitale tekeningen kunt beschikken….
Lisa Harouni kan het je in detail uitleggen. Kijk maar eens in dit filmpje en je ziet dat onze kijk op productie en ontwerp op het punt staat gigantisch te veranderen:
http://www.ted.com/talks/lisa_harouni_a_primer_on_3d_printing.html

Even terug naar de dagelijkse realiteit. Eigenlijk zie ik het ook al. We gebruiken al rapid prototyping in onze productontwikkeling. Dat is niet eens meer nieuw. Lisa zou wel eens gelijk kunnen hebben, deze technologie is hier en nu. Dan moet die trip naar de Noordkaap er ook maar eens een keer van komen!

Shoarma

Eten, meiden! Onze twee dochters snellen naar de keukentafel.
Wat eten we, pap?
Shoarma, dames.
Wat? Dat ga ik dus echt niet eten!

Ik snap er niks van. Wat is er aan de hand? Zijn onze dochters ineens vegetariërs geworden?
Doe niet zo flauw! Eerst proeven voordat je besluit dat je het niet lust, begin ik te mopperen…

Nee! Ik eet het echt niet! zegt de oudste.
Waarom niet? Vraag ik.
Dat zijn van die schattige kleine hondjes! is het wonderlijke antwoord…

Dit is shoarma, meiden! Geen Chihuahua! Dit is varkensvlees! Wat denk je nou?
Okee! Klinkt het opgelucht.
Papa de vermeende huisdierslachter haalt opgelucht adem en de dames vallen als vanouds aan…

Aandacht voor Neeltje Jans

Het is windkracht 7 als we de expositieruimte van Neeltje Jans binnenlopen. We zijn toch in de buurt, en met dit weer is een bezoek aan de stormvloedkering een prima besteding van een vakantiedag.
Met films, schaalmodellen en foto’s wordt keurig uitgelegd hoe dit unieke bouwwerk in de wereld tot stand gekomen is.
Langzaam begin ik mijn lage verwachtingen bij te stellen. Dit is inderdaad een indrukwekkend bouwwerk waar Nederland trots op mag zijn. Alleen al het feit dat het hele ding niet in de bodem van de Oosterschelde is verankerd, maar gewoon ‘los op het zand staat’! Hiervoor is de zeebodem ingeklonken door gigantische trilnaalden in het zand te steken. Vervolgens is de bodem vlak gemaakt en is een mega-vloermat neergelegd. Het bouwen kon beginnen….

Hoezeer ik deze keer ook onder de indruk ben van dit wereldwonder, ik verbaas me eigenlijk nog meer over het feit dat ik dit allemaal voor het eerst leer.
Toen de regering Den Uyl in 1974 het besluit nam om de bouw goed te keuren, woonde ik in Tilburg. Echter toen de bouw in 1977 begon woonde ik er vlakbij, in Middelburg. Hier woonde ik tot 1987 (ik verhuisde terug naar Brabant om de student te gaan uithangen), zo ongeveer toen de bouw voltooid was en de opening van de stormvloedkering wereldnieuws was.
Ongelooflijk. Ik zat er met mijn neus bovenop en ik heb er maar nauwelijks wat van meegekregen. De kranten stonden er ongetwijfeld vol van. De middelbare school zal er best een boel aandacht aan hebben gegeven. Blijkbaar had ik mijn aandacht gericht op andere dingen. ‘Brommers kiekn’ ofzo.


In de tentoonstelling over de watersnoodramp in 1953 was het al niet anders. Ik kan me nog levendig herinneren dat mijn oma zo in de piepzak zat als het een beetje waaide. Ze zat zich zorgen te maken in Tilburg, terwijl wij in Middelburg die bezorgdheid maar overdreven vonden…
Gek eigenlijk dat ik me hier ook niet echt in had verdiept. Nu maakt het flinke indruk. Geluidsfragmenten met hartverscheurende verhalen in een accent wat ik me van de middelbare school herinner. En ik hoor het weer voor het eerst. Nog een slachtoffer van mijn aandacht voor brommers waarschijnlijk…

Terug bij de bouwwerk expositie begint me nog iets anders op te vallen. Wat een uitputtende informatiestroom van bouwkundige details is dit eigenlijk. Er wordt uitgelegd hoeveel beton er is gebruikt, hoe het gestort is. Waar de rotsen vandaan kwamen die de dam op zijn plek houden, wat de maten en vermogens van de schepen zijn die de pilaren op hun plek brachten, hoe de bewapening in de pijlers is aangebracht, enzovoort enzovoort.

Ik begin een super interessant aspect te missen.
Hoe is dit project gerund?

Dit moet een gigantische klus geweest zijn. Er waren een heleboel aannemers betrokken, maar tegelijkertijd even zoveel wetenschappers. Laat die maar eens jarenlang samenwerken…
Er gingen twee regeringstermijnen met lobbyen overheen voordat een besluit tot bouwen genomen werd. Er waren milieu organisaties met een tegenoffensief bezig om de Oosterschelde open te houden. Zelfs het logistieke aspect van het beton en de rotsen uit Duitsland en Italië is al een project op zich….

Tegenwoordig zijn projecten mijn dagelijkse bezigheid. Zowel de inhoudelijke uitvoering als de omgeving van een project managen levert zo haar uitdagingen, weet ik inmiddels. Maar vergeleken bij Neeltje Jans zijn mijn projecten natuurlijk kinderspel. Dat maakt de projectaanpak en –organisatie van de stormvloedkering nu extra interessant voor mij.
Zo keken de mensen van Neeltje Jans niet naar dit vierde wereldwonder. Over de projectaanpak kan ik nagenoeg geen informatie vinden op de mooie expositie.

Blijkbaar hadden ze hun aandacht gericht op andere dingen. Weg- en waterbouw zo te zien, oma. En geen brommers kiekn, dus slaap zacht….

Koning Jan

Matthijs was plagerig gisterenavond. Zijn aanhoudende suggesties zorgden voor 8 lastige minuten voor de partijvoorzitter. Behendig stuurde Ruth Peetoom de aandacht naar Jan. Ze had namelijk toenadering gevoeld. Het hoge woord kwam eruit. Of Jan aspiraties had om de nieuwe leider van het CDA te worden?

Dom idee natuurlijk. Dan liever Jan Mulder als troonopvolger. Dat zou wat zijn. Kunnen ze bij het koningshuis eindelijk eens zeggen wat ze ervan vinden.

Ik verheug me al op de troonrede. Op 5! Een SCHIT-TERENDE ergernis….

 

Team in beweging met Spiral Dynamics

Volgende week hebben we weer werkoverleg. Normaal gesproken kijk ik er naar uit. We hebben een geweldig team. Belbin zou er trots op zijn. Een mooie mix van kwaliteiten en ervaringen: creatieve gasten, pietje preciesen, ondernemers, alles is keurig vertegenwoordigd. Tevens is de balans in leeftijden en mate van vakvolwassenheid ideaal. We kunnen met dit team met een beetje faciliteren van mijn kant aardig wat uitdagingen de baas. Toch wringt er iets.

Het wordt steeds duidelijker dat we efficiency aan het verliezen zijn. De onderlinge kwaliteiten van elkaar zijn bekend, maar het lukt steeds minder vaak om elkaar te versterken. 1 en 1 wordt steeds vaker minder dan twee, om over 3 maar te zwijgen. We zijn allemaal overtuigd dat we beter moeten samenwerken om succesvol te zijn. Ook het management communiceert duidelijke doelstellingen in samenwerking en resultaatgerichtheid. Waarom is het dan toch zo lastig?
Een heerlijke puzzel die roept om een glas wijn en een goed boek. Er zijn vast modellen te vinden die me kunnen helpen aan een passende aanpak van deze situatie.

Ik vond het in het boek ‘De menskant van veranderen – Spiral Dynamics in de praktijk’ van Koenders en Nientied. Een boek waarin de theorie van het Spiral Dynamics waardemodel goed wordt uitgelegd en voorzien van vele praktijkvoorbeelden. Het werd me duidelijk dat mensen en organisaties waardemodellen hebben die hun gedrag bepalen.
Zo kun je een sterke drive voor succes hebben, terwijl een ander persoon (of organisatie) sterk geënt is op het volgen van de juiste procedure. Zo kun je ook de traditie en ‘het erbij horen’ als belangrijke waarde hebben (zo doen we dat hier nou eenmaal) of een duidelijke voorkeur hebben voor een ‘wie baas is bakt koek-benadering’.

In het boek wordt duidelijk welk effectief en ineffectief gedrag kenmerkend is voor de verschillende waardemodellen. Zo geeft het een mooi inzicht in wat mensen drijft. Tevens geeft het handvatten om van het ene waardemodel te groeien naar een andere. Want dat is vaak een onderliggende uitdaging. Mijn team wil rationeel wel samenwerken en resultaatgericht zijn, maar heeft andere waardemodellen hoog in het vaandel.

Ik had het voorrecht om met Peter Nientied te oefenen aan het toepassen van Spiral Dynamics met behulp van een aantal praktijk cases. De aanpak is simpel: vind het huidige dominante waardesysteem, definieer het gewenste nieuwe, stel vast welk huidig effectief gedrag je niet wil verliezen en sluit hierop aan met je verbeteractiviteiten.
Wil je een op orde geënte organisatie resultaatgerichter maken? Maak een stappenplan dat leidt tot succes!

Zoals altijd klinkt het eenvoudig, maar valt de uitvoering niet mee. Je bent zelf nou eenmaal ook een mens met je eigen waarden en dat speelt een grote rol. Kun je zelf wel aansluiten bij het team met een ander waardemodel dan je zelf hebt?
Met nieuwe inspiratie kijk ik uit naar het werkoverleg. Met dank aan Peter en ‘zijn’ mooie Spiral Dynamics! (http://peternientied.com/)

Verander ze!

Multidisciplinair bier brouwen

Binnensmonds mopperend sta ik in een onhandige houding de beugelflesjes te spoelen.
Wat een rotwerk, terwijl bier brouwen zo leuk is.
Flesjes spoelen is vervelend, maar hoort er nu eenmaal bij. Brouwen blijft mooi. Het is een proces waarmee je iets unieks kunt creëren, als je de processtappen goed begrijpt en volgt. Zonder kennis gaat het niet. Tijden, temperaturen, hoeveelheden in de ene stap hebben onherroepelijk invloed op de volgende processtap. De kwaliteit van het bier dat je maakt kun je op iedere stap in het proces beïnvloeden. Het is een echt ontwikkelingsproces!
Bier brouwen is een proces wat een product oplevert waar je trots op kunt zijn. Heerlijk. Als je de reclame mag geloven, is de trots op het product zelfs zo groot, dat wanneer je iets onhandigs tegen een brouwer zegt, je een hele volksopstand achter je aan krijgt die je door velden en heuvels achtervolgt….

Ik stoot mijn collega-brouwer aan en even draaien met de ogen is genoeg om een pauze in te lassen. Tijd voor een kleine productconfrontatie met een vorig brouwsel en een goed gesprek.
Bierbrouwen doe je immers niet alleen. Wij zijn op deze zaterdag met zijn tweeën en verdelen de taken van het hele proces van afwegen tot bottelen.
Professionele bierbrouwers hebben net zoals wij bij onze werkgever de verschillende processtappen in verschillende disciplines belegd. Deze disciplines zijn vakspecialisten die in hun aandeel van het proces uitblinken. Ze voegen maximale waarde toe in brouwen, bottelen, inkopen, vermarkten, etc.

Alhoewel de processtappen elkaar opvolgen (en je dus geen bier kunt bottelen als je het nog niet hebt gebrouwen), zijn al deze disciplines toch tegelijkertijd met hetzelfde product bezig. Voor bokbier bijvoorbeeld, is het bier keurig op tijd klaar voor het bokbierseizoen, maar is de inkoper al een paar maanden eerder druk bezig om grondstoffen, speciale bokbierflessen en etiketten te organiseren. Ook de marketing afdeling heeft haar bokbiertaken al lang voor het bokbierseizoen geregeld. Een televisiereclame maken duurt nou eenmaal langer dan een bokbier brouwen….

Alleen als de verschillende disciplines toegevoegde waarde leveren die perfect op elkaar is afgestemd, loopt het proces als een trein. Uitblinken in je eigen taak, verantwoordelijkheid nemen, vertrouwen hebben in het proces en in elkaar zijn hierbij belangrijke thema’s.

Zo is bierbrouwen weer precies hetzelfde als een product ontwikkelen. En zo is de multidisciplinaire aanpak ook voor ons werk een weliswaar lastige, maar zeer belangrijke sleutel voor succes.
In 2012 hebben we een paar ontwikkelingen op de agenda waarbij we deze multidisciplinaire aanpak goed moeten toepassen om succes te hebben.

Mooi werk. Ik drink er alvast een biertje op!